Çka kishe dashtë që dikush me e kuptu pa shpjegim të gjatë? Gjuhën? Familjen? Çka do me thanë me i përkitë ma shumë se një vendi? Kjo ishte pyetja njerëzore prapa mendimeve të mia për dua-n e diasporën në nëntor 2023.
«Dikush prej komunitetit tem» s’ka të njëjtin kuptim për secilin. Vlen me e shprehë çka nënkupton ti. A doni me folë shqip bashkë? Me i nda festat? Me e kuptu lidhjen që e keni me vendin prej nga vini?
Këto pyetje tregojnë ma shumë se një etiketë e gjerë. Dy njerëz munden me pasë të njëjtën prejardhje e me dashtë jetë krejt të ndryshme. Munden edhe me pasë prejardhje të ndryshme e me gjetë gjana të randësishme të përbashkëta. Afërsia asht fillim i bisedës, jo përfundim i saj.
Nëse prejardhja e përbashkët ka randësi për ty, thuaje me respekt. Pastaj mbetu kureshtar për personin konkret. Pyete çka vlerëson, ku ndihet në shtëpi dhe çfarë lidhjeje don. Jepja të njëjtën hapësinë me të pyetë ty.
Qëllimi i një njoftimi ma të lehtë duhet me qenë që njerëzit me e njoftë njani-tjetrin. Incizimi i vjetër e tregon atë ambicie. S’i përcakton funksionet e sotme dhe s’garanton ndonjë lidhje. Pjesa tjetër u takon dy njerëzve që po bisedojnë.
Për lidhjen me vendin prej nga vjen, lexo edhe për vendlindjen dhe diasporën.
Në udhëtimin në Europë, kafetë dhe bisedat me shqiptarë në Pragë ia dhanë pyetjes së komunitetit një vend dhe disa emra.